X
تبلیغات
رایتل

کتابان

مروری بر کتاب های منتشر شده سال

یکشنبه 25 آبان‌ماه سال 1393 ساعت 01:06 ب.ظ

نامه تعزیه

« نامه تعزیه» شامل سی و دو تعزیه جدید است که نه تنها شامل تعزیه امام حسین(ع) می‌شود بلکه تعزیه‌های حضرت خضر، حضرت معصومه(ع)، تعزیه هابیل و قابیل و حضرت نوح را نیز در بر می‌گیرد.


نامه تعزیه

نامه تعزیه . غلامعلی نادعلی‌زاده . موسسه تالیف ترجمه و نشر آثار هنری " متن" وابسته به فرهنگستان هنر. چاپ اول. تهران: 1390. 1500 نسخه.520 صفحه. قیمت: 14000تومان.

«جبرییل(ع)

یا رسول‌الله بهرت خوش خبر آورده‌ام مژده‌ات از نسل زهرا دو پسر آورده‌ام

روشن است سبطین شود چشمان حق‌بینت ببین از بهشت اینک تو را شهد و شکر آورده‌ام

هردو محبوب خدا و هردو سالار بهشت مژده میلاد دو نور بصر آورده‌ام

پیغمبر (ص)

جبرئیل از بهر من شیرین خبر آورده‌ای یاد مرجان، لولو لالای‌تر آورده‌ای

هست در دست علی قنداقة نور دلم یا علی برگو چه نام این پسر آورده‌ای»[1]

هر سال روزهای عزاداری تاسوعا و عاشورا دسته‌های عزاداری در خیابان‌ها به راه می‌افتند و تکیه‌ها خودشان را برای مراسم سنتی تعزیه آماده می‌کنند. اما باید گفت چند سالی است تعزیه خوانی آن طور که در شهرها و روستاهای کوچک و بزرگ ایران رونق داشت، سکه‌ای ندارد و دسته‌های تعزیه خوانی کم کم رو به زوال هستند.

در روزهای عزاداری امام حسین(ع) آنچه بیشتر به نمایش در میآید دسته‌های سینه زنی است که خیابان‌ها را بالا و پایین می‌روند. باید دید چه عواملی تاثیر گذار بوده تا این مراسم و نمایش سنتی از چشم‌ها بیفتد. بازیگران قدیمی دسته‌های تعزیه خوانی یکی یکی از میدان بیرون می‌روند و تنها جای خالی‌شان بر صحنه باقی می‌ماند. صحبت در این مورد بسیار است که باید به آسیب شناسی تعزیه و نمایش‌های سنتی پرداخت.

تعزیه یکی از قدیمی‌ترین هنر نمایشی ایران است. هنری که با دین پیوند خورده و بیانگر احساسات دینی مردم این مرز و بوم است و با آداب و رسوم مردم پیوند خورده و باید در حفظ و رونق و گسترش آن کوشید. کتاب نامه تعزیه به قلم غلامعلی نادعلی‌زاده یکی از کتاب‌هایی است که در این زمینه تالیف شده است.

در این کتاب سعی شده تعزیه‌های جدیدی بر تعزیه امام حسین(ع) افزوده شود. نامه تعزیه حاوی سی و دو مجلس تعزیه است که توسط نویسنده گردآوری شده است. از این تعزیه‌ها می‌توان به آتش نمرود، تعزیه غزوه احد، تعزیه طوفان نوح، تعزیه شهادت حضرت علی، تعزیه تولد حضرت موسی، تعزیه خضر، تعزیه حضرت عبدالعطیم حسنی، تعزیه باب الحوائج، تعزیه حسنین، تعزیه شاه عباس و نابینا و غیره اشاره کرد.

غلامعلی نادعلی‌زاده دامغانی، در خلق مجالس جدید تعزیه از منابع و ماخذ معتبری چون قرآن کریم، تاریخ انبیا، متون داستانی، کتب مقتل، منتهی الامال، نفس المهموم اثر محدث قمی، ناسخ التواریخ سپر، لهوف سید بن طاووس و غیره استفاده کرده است. بعضی از این مجالس تعزیه که هیچ تاریخ و داستان مدون یا حتی نقل شفاهی در مورد آن وجود ندارد با استفاده از تخیل و فنون نمایشنامه نویسی نوشته شده است.

حسین معلم دامغانی نیز بر این کتاب مقدمه‌ای نوشته است. وی در این مقدمه ذکر کرده است وقتی دانش آموزان از من می‌پرسند چیست این حکایت زلف گیسو و چشم و ابرو که دیوان خواجه را پر ساخته؟ می گویم آن خود تو هستی چرا که هیچ موجودی زیبا تر از تو نیست تا او را تماشا کنی و ان حکایت چیزی است زیبا در درون ذات انسانی.

غلامعلی نادعلی‌زاده دامغانی، در خلق مجالس جدید تعزیه از منابع و ماخذ معتبری چون قرآن کریم، تاریخ انبیا، متون داستانی، کتب مقتل، منتهی الامال، نفس المهموم اثر محدث قمی، ناسخ التواریخ سپر، لهوف سید بن طاووس و غیره استفاده کرده است. بعضی از این مجالس تعزیه که هیچ تاریخ و داستان مدون یا حتی نقل شفاهی در مورد آن وجود ندارد با استفاده از تخیل و فنون نمایشنامه نویسی نوشته شده است.

این کتاب جلد اول نامه تعزیه است و قرار است جلد دیگری بر آن افزوده شود. وی اشاره کرده است در خلق مجالس جدید تا انجا که می‌شده است از منابع معتبر بهره برده ولی در تنظیم برخی از مجالس به منابعی نه چندان معتبر استناد کرده و یا از تخیل خود بهره برده است. این کتاب مصور رنگی است و در 520 صفحه منتشر شده است.

از دیگر تعزیه‌هایی که در این کتاب آورده شده است می‌توان به : هابیل و قابیل، شهر لوط، حضرت فاطمه و حضرت معصومه(ع) نام برد.

پی نوشت:

[1] از تعزیه امام حسین(ع) و نام گذاری وی